2026-03-17 00:50:33 ANNA BRYŁA MATEUSZ CZERKO marzec-kwiecień | 2 (85) 2026

SKUTECZNOŚĆ PLANÓW ZRÓWNOWAŻONEJ MOBILNOŚCI MIEJSKIEJ

Plan Zrównoważonej Mobilności Miejskiej (Sustainable Urban Mobility Plan – SUMP) to kompleksowe narzędzie zarządzania systemem transportowym, którego nadrzędnym celem jest integracja działań wielu podmiotów. Zgodnie z obowiązującymi wytycznymi SUMP opiera się na 12 zasadach obejmujących m.in. określenie celów, monitorowanie wyników, uwzględnienie wszystkich gałęzi transportu i współpracę między uczestnikami – od władz samorządu po mieszkańców. Czy warto je wdrażać?

 

Z artykułu dowiesz się:

1. Jaki jest przykład wdrożenia SUMP?
2. Jakie są korzyści społeczne i ekonomiczne z implementacji SUMP?

2026-03-17 04:38:36 REDAKCJA marzec-kwiecień | 2 (85) 2026

WŁASNOŚĆ DRÓG PUBLICZNYCH A SPOSÓB ICH FINANSOWANIA

Z artykułu dowiesz się:

1. Czy prawo własności do dróg publicznych ma charakter wyłącznie cywilnoprawny?
2. Jakie są podstawowe sposoby nabywania prawa własności do nieruchomości zajętych pod drogi?

2026-03-17 00:50:51 RAFAŁ CZERWCZAK wrzesień-październik | 5 (82) 2025

PODSTAWY SPECUSTAWY – CO I DLACZEGO MOŻNA ZRIDEM

Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych przez blisko ćwierćwiecze funkcjonowania wyewoluowała od epizodycznej ustawy określającej zasady budowy dróg krajowych do trwale zakotwiczonej w systemie prawnym ustawy służącej przygotowaniu inwestycji dotyczących wszystkich kategorii dróg publicznych. Fakt, że drogi wojewódzkie, powiatowe i gminne zostały objęte regulacjami specustawy dopiero na skutek kolejnych nowelizacji, może być jedną z przyczyn, dla których przygotowanie inwestycji w zakresie dróg niższych kategorii często generuje wątpliwości niewystępujące w ogóle przy inwestycjach dotyczących dróg krajowych.

Wątpliwości te nierzadko dotyczą spraw podstawowych, takich jak sama możliwość zastosowania specustawy do danej inwestycji. Celem niniejszego artykułu jest omówienie problematycznych zagadnień dotyczących zakresu specustawy przy inwestycjach dotyczących

2026-03-17 04:05:40 MIRON TADYCH lipiec-sierpień | 4 (81) 2025

ZIELONA MOBILNOŚĆ NA ŚLĄSKU – WZORZEC EUROPEJSKIEJ TRANSFORMACJI?

Niniejszy artykuł przedstawia pogłębioną analizę transformacji Śląska, regionu historycznie zdominowanego przez przemysł wydobywczy i ciężki, w rozwijające się centrum zielonej mobilności. Proces ten jest napędzany przez globalne imperatywy klimatyczne oraz strategiczne cele Europejskiego Zielonego Ładu. Śląsk, z jego unikalnym dziedzictwem przemysłowym, aktywnie inwestuje w rozbudowę infrastruktury elektromobilności, modernizację transportu publicznego oraz rozwój innowacyjnych technologii. Kluczową rolę w tej transformacji odgrywa Centrum Nowej Mobilności (CNM), które funkcjonuje jako centralny katalizator innowacji, integrując środowiska naukowe, biznesowe i samorządowe.

2026-03-17 00:50:54 ANETA MOŚCICKA lipiec-sierpień | 4 (81) 2025

ZMIANY W PRAWIE DROGOWYM. CZEGO MOGĄ SPODZIEWAĆ SIĘ SAMORZĄDY?

Umożliwienie składania wniosku o rejestrację pojazdu elektronicznie oraz ułatwienia dla gmin w rejestracji pojazdów nabytych w drodze spadku, wycofanych z ruchu oraz skradzionych – to niektóre zmiany zawarte w rządowym projekcie zmian prawa drogowego.

2026-03-17 00:50:54 ANETA MOŚCICKA lipiec-sierpień | 4 (81) 2025

ZMIANY W PODZIALE PIENIĘDZY Z FUNDUSZU DRÓG SAMORZĄDOWYCH

Likwidację uprzywilejowania pięciu województw przy podziale pieniędzy Funduszu Rozwoju Dróg Samorządowych przeznaczonych na drogi powiatowe i gminne przewiduje projekt zmian w przepisach.

2026-03-17 00:50:57 PRZEMYSŁAW GOGOJEWICZ maj-czerwiec | 3 (80) 2025

PRZEWÓZ TOWARÓW NIEBEZPIECZNYCH PO DROGACH PUBLICZNYCH (SAMORZĄDOWYCH) – CZĘŚĆ I

Przewóz drogowy towarów niebezpiecznych należących do Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, niepodlegający obowiązkowi uzyskania zezwolenia wojskowego na przejazd drogowy, można wykonywać pojazdami dopuszczonymi do ruchu drogowego zgodnie z ustawą Prawo o ruchu drogowym oraz – jeżeli tak stanowi Umowa europejska dotycząca międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych (ADR) – na podstawie dodatkowych badań technicznych potwierdzonych przez okręgową stację kontroli pojazdów lub wojskową okręgową stację kontroli pojazdów.

2026-03-17 00:50:57 MIRON TADYCH maj-czerwiec | 3 (80) 2025

ŚLAD WĘGLOWY W INWESTYCJACH SAMORZĄDOWYCH – OBOWIĄZKI PRAWNE I DOBRE PRAKTYKI

Jednostki samorządu terytorialnego coraz częściej stają przed koniecznością uwzględniania śladu węglowego przy planowaniu i realizacji inwestycji infrastrukturalnych. W dobie zaostrzających się wymogów klimatycznych, zarówno na poziomie Unii Europejskiej, jak i krajowym, takie kwestie jak emisja gazów cieplarnianych generowana przez budowę dróg czy ścieżek rowerowych przestają być jedynie elementem wizerunkowym, a stają się wymogiem prawnym i finansowym. Poniższy artykuł omawia, czym jest ślad węglowy oraz jakie przepisy obligują samorządy do jego uwzględniania. Pokazuje też, jak kwestia ta może rzutować na pozyskiwanie środków unijnych na finansowanie infrastruktury samorządowej i jakie są najlepsze europejskie praktyki w tym zakresie.

2026-03-17 00:50:58 PATRYCJA JASIK maj-czerwiec | 3 (80) 2025

JAKIE KARY FINANSOWE GROŻĄ ZARZĄDCY DROGI ZA NIETERMINOWE WYDANIE DECYZJI?

Każdy zarządca drogi wie, że kary pieniężne wymierzane są wobec podmiotu zajmującego pas drogowy bez zezwolenia lub o powierzchni większej niż określona w zezwoleniu, a także z przekroczeniem terminu określonego w zezwoleniu. Zarządca drogi ma obowiązek w takiej sytuacji wszcząć i prowadzić postępowanie administracyjne, a także wymierzyć karę pieniężną zgodnie z art. 40 ust. 12 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz. U. z 2024 r ., poz. 320 z późn. zm.). Warto jednak wiedzieć, że konieczność zapłaty kary pieniężnej może dotyczyć również samego zarządcy drogi.

2026-03-17 00:51:02 PATRYCJA JASIK marzec-kwiecień | 2 (79) 2025

DECYZJA NAKAZUJĄCA PRZYWRÓCENIE PASA DROGOWEGO DO STANU POPRZEDNIEGO – PRZESŁANKI WYDANIA, RELACJE DO INNYCH PRZEPISÓW I EGZEKUCJA

Myślę, że każdy zarządca drogi miał w swojej pracy do czynienia z sytuacją, w której zasadne byłoby nakazanie usunięcia obiektu znajdującego się bez zezwolenia w pasie drogowym. Z praktyki wiem, że skuteczne i zgodne z przepisami prowadzenie postępowania o nakazanie przywrócenia pasa drogowego do stanu poprzedniego wywołuje pewne trudności. Ponadto, co może nawet istotniejsze, problemy pojawiają się, gdy podmiot zobowiązany decyzją nie ma zamiaru dobrowolnie jej wykonać.